مرمت سقف تخریب‌شده قیصریه آغاز شد

 محمدعلی ایزدخواستی اظهار کرد: بخشی از سقف یال شمال غربی چهارسوی بازار زرگرها در ابتدای سرای چیت‌سازها و در امتداد بازار قیصریه، بعد از بارش برف و باران روزهای انتهایی دی‌ماه ۱۴۰۱ شبانه فروریخت و دغدغه‌مندان میراث اصفهان مطالبه‌گری برای رفع خطر از این بخش مهم بازار تاریخی ثبت‌جهانی شده اصفهان را در پیش گرفتند.

وی با تاکید بر اینکه پیش از این، مطالعات آسیب‌سنجی در بازار اصفهان توسط این سازمان انجام شده و هشدارهایی داده شده بود، تصریح کرد: به محض اطلاع از تخریب سقف، در سریع‌ترین زمان ممکن تجهیز کارگاه مرمت و نصب داربست‌ها را انجام دادیم.

مدیرعامل سازمان نوسازی و بهسازی شهرداری اصفهان خاطرنشان کرد: برای آغاز مرمت، ابتدا باید مصوبه قانونی در این مورد اخذ و ردیف بودجه اختصاص دهیم و قراردادهای قانونی لازم را ببندیم، اما به دلیل شرایط اضطرار و احتمال بروز خطر، کارهایی در زمینه حفاظت اضطراری انجام شد و به این ترتیب با تامین اعتبارات لازم، عملیات مرمت این بخش از سقف بازار چیت‌سازها آغاز شد.

وی ادامه داد: موضوع دیگر در این مورد، وضعیت «تیمچه دال خِدجه» است که گفته می‌شود متروکه ماندن آن باعث شده سقف این بخش از چهارسوی اول بازار چیت‌سازها، تخریب شود.

ایزدخواستی اظهار کرد: در گفت و گو با مدیرکل میراث فرهنگی استان اصفهان درباره این تیمچه، بنا شده اداره کل میراث اصفهان در درجه نخست، تکلیف قانونی مالکیت تیمچه دال خدجه را مشخص کند، سپس در سازمان نوسازی و بهسازی بررسی می‌کنیم که به‌صورت قانونی به این حیطه ورود پیدا کنیم.

وی با اشاره به روند انجام عملیات مرمت تیمچه دال‌خدجه و بناهای مشابه، تصریح کرد: تیمچه‌ها از جمله ملک‌هایی هستند که مالکیت خصوصی دارند و ما نمی‌توانیم برای مرمت آنها تصمیم‌گیری کنیم، تنها در صورتی این امکان وجود دارد که ملک مورد نظر، از نفایس میراثی شهر باشد که در این صورت قانون به مالک فشار می‌آورد که حفاظت و مرمت را انجام دهد. اگر مالک توان انجام این کار را نداشته باشد می‌تواند بعد از طی مراحل قانونی به صورت مشارکت با سازمان نوسازی و بهسازی عملیات حفاظت و مرمت را انجام دهد.

بنا بر بازدید میدانی از محل تخریب و گفت‌وگو با کسبه، مشخص شد که تیمچه دال خدجه سه مالک خصوصی دارد و سال‌هاست متروکه مانده است. پیش از این چند انبار در محل تیمچه وجود داشته که بعد از کشمکش‌ها بر سر سرقفلی آنها، بهره‌برداران از تیمچه خارج شدند و اکنون فقط یک کارگاه فعال در محل این تیمچه موجود است.

همچنین طبق گزارش سازمان نوسازی و بهسازی شهر اصفهان، متخصصان این سازمان تاکنون اقدامات مختلفی از جمله نقشه‌برداری، سونداژ و پلان نای‌کش را برای بازار قنادها و بازار صرافها انجام داده‌اند. همچنین مسدود کردن زیرزمین‌ها (حفر زیرزمین به طور کل در بازار تاریخی اصفهان ممنوع است)، پی‌بندی جرزها، سامان‌دهی تاسیسات، کفسازی و حذف موانع در کف و آزادسازی پیرنشین‌ها از جمله اقدامات دیگر این سازمان در بازار تاریخی اصفهان بوده است.

از سوی دیگر ۱۲۳۲ مترمربع کفسازی در بازار قیصریه و بازار چیت‌سازها انجام شده به انضمام ۷۶۱ مترمربع کف‌سازی، ۹۹۰ مترمربع مرمت سقف در بازار قنادها و صراف‌ها، ۷۶۷ مترمربع کف‌سازی و ۹۹۷ مترمربع سقف‌سازی در بازار کفاش‌ها انجام شده است.

برای رسیدن به تیمچه دال خدجه و موقعیت سقف تخریب‌شده، باید از ورودی اصلی بازار قیصریه در میدان نقش جهان، به سمت در چوبی انتهای راسته بروید، پس از گذر از سرای ملک، تیمچه جهانگیری و کوچه ملک، به چهارسوی بازار زرگرها می‌رسید. سمت راست و درست بالای فروشگاه نمایندگی ترمه هاشمی، بخشی از سقف فروریخته و داربست‌ها برای جلوگیری از بروز حادثه و تخریب بیشتر، نصب شده‌اند. در کنار مغازه، در چوبی وجود دارد که ورودی تیمچه دال خدجه است و به دلیل ریختن آوار پشت در، عبور و مرور از آن چندان ساده نیست.

وقتی از میدان نقش جهان به بازار قیصریه وارد می‌شوید، نخستین چهارسو، «چهارسوی قیصریه» است که طبق اسناد تاریخی، از سمت راست به ضرابخانه و از سمت چپ به کاروانسرای شاه منتهی می‌شده است. پس از این چهارسو عرض بازار و ارتفاع سقف کمتر می‌شود و سپس به «چهارسوی چیت‌سازها» می‌رسید که به «بازار چیت‌سازها» معروف است و مخاطبان گاهی فکر می‌کنند این بخش از ابتدا جزوی از بازار قیصریه بوده است.