در قصورهای پزشکی بدنبال مقصر نیستیم/ نقص در امکانات و دانش پزشکی عوارض درمانی بر جای میگذارد

 رئیس هیئت انتظامی نظام پزشکی اصفهان گفت: در مراجع علمی پزشکی آورده شده، درصورتی که عارضه یا قصوری اتفاق می افتد بیش از اینکه دنبال مقصرفردی بگردیم به دنبال یافتن اشکالات فرایندی باشیم وآنها را برطرف کنیم.

نصر اصفهانی در گفتگو با خبرنگار نیوزمن اظهار داشت: اکثر حوادثی که در حوزه پزشکی رخ می دهد ناشی از اشکالات ساختار و فرایندی است تا خطای فردی.

 وی با بیان اینکه در مواردی هم که خطای فردی دیده می شود بیش از اینکه مجازات و تنبیه مالی و زندان مطرح شود، بهتر است مجازات های پیشگیرانه ای که در آیین نامه رسیدگی به تخلفات تدوین شده است اعمال شود و خسارات احتمالی بیمار نیز توسط سیستم درمانی و بیت المال یا شرکت های بیمه پرداخت شود. افزود: این موارد نیاز به تلاش های درازمدت و تغییرات در قانون مجازات اسلامی در پرونده های قصور پزشکی دارد .

رئیس هیئت بدوی شماره 2 نظام پزشکی اصفهان با بیان اینکه علت شکست یا عوارض درمان می تواند به دلیل نارسایی دانش پزشکی، نقص امکانات موجود و یا قصور پزشکی باشد، اضافه کرد: متاسفانه تفکیک آنها در یک بیمار خاص همیشه آسان نیست و گاه نیاز به بررسی های کارشناسی گسترده و دشوار دارد.

وی ادامه داد: در تمام مراکز درمان دنیا من جمله ایران، موارد مشکوک از نتایج ناخواسته درمان، در کمیته هایی بررسی می شوند تا علل آن مشخص و درصورت امکان اقدامات اصلاحی صورت پذیرد. همچنین مواردی که بیماران نسبت به درستی و کفایت روش درمانی  اعمال شده شک داشته باشند حق شکایت دارند تا در دادگاه صالح ضمن بررسی کارشناسانه موضوع، اگر در قالب قصور حقی از آنها ضایع شده، در صورت امکان جبران شود و سیستم یا فرد متخلف تنبیه یا اصلاح شود.

نصر اصفهانی اعلام کرد: از نظر حقوقی قصور وقتی اطلاق می شود که درمانگر مرتکب سهل انگاری، بی مبالاتی، عدم رعایت نظامات دولتی یا بی مهارتی شده باشد، و به عبارت ساده تر اینکه اقدامی که باید صورت می گرفته ، نشده یا اقدامی که نباید انجام می داده انجام داده و به سلامت یا حیات بیمار آسیب زده است.

بیشتر بخوانید؛ 

 یک هیچ به نفع خطاکار/ دادرسی های طولانی مدت و شکایت های بی نتیجه

وی اظهار داشت: در صورت شک بیمار یا نماینده قانونی وی به فرایند درمان و احتمال قصور و شکایت به دادگستری، با درخواست کارشناسی توسط مقام قضایی، هیئت های انتظامی ضمن کسب نظر کارشناسان خبره در زمینه تخصص مربوطه، با لحاظ دستورالعمل های وزارت بهداشت و درمان و دستورالعمل های مراجع علمی معتبر و همچنین درنظر گرفتن شرایط و امکانات موجود، احراز یا عدم احراز قصور و میزان تاثیر قصور احتمالی در عارضه را تعیین می کنند و به مقام قضایی اعلام می کنند. رئیس بیمارستان شریعتی اصفهان گفت: قاضی نیز عموما با لحاظ نظریه کارشناسی رای به محکومیت یا تبرئه مشتکی عنه می کند و در صورت لزوم میزان خسارت به بیمار نیز با کسب نظر متخصصین پزشکی قانونی تعیین و اعلام می شود.

وی گفت: بنابراین هر عارضه یا شکست درمان معادل قصور نیست و اگرخطای مؤثری همراه آن دیده شود قصور محسوب می شود. در صورتی که خطای مذکور تغییری در روند درمان ایجاد نکرده صرفا تخلف انتظامی است و فقط مشمول مجازات های انتظامی است.

نصراصفهانی ادامه داد: در بسیاری از مراکز علمی دنیا به این نتیجه رسیده اند که در موارد بروز خطا، اگر به جای تنبیه و مجازات فردی که خطا کرده است.

وی اضافه کرد: ریشه های خطا و اشکالات فرایندی بررسی و برطرف گردند نتیجه بهتر بدست می آید، مگر اینکه مشخص شود فرد صلاحیت ادامه درمان را ندارد. که البته مرکز درمانی، بیمه یا دولت می توانند جبران آسیب بیمار را برعهده گیرند.

رئیس هیئت انتظامی نظام پزشکی اصفهان گفت: بعضی از زمینه هایی که به نظر می رسد در کشور ما در جهت کاهش عوارض و نارضایتی بیماران جای اصلاح دارند عبارتند از افزایش قابلیت و توانایی کادر درمان با اصلاح و ارتقای آموزش در دانشگاه ها به خصوص با تفکیک آموزش از درمان و انگیزه سازی برای اعضای هیئت علمی، به طوری که اعضای هیئت علمی تمام توان خود را به امر آموزش بسپارند و با حذف فعالیت درمانی صرف، نگران تامین زندگی خود نباشند و با تمام توان به امر آموزش درمانگران جدید بپردازند.

وی بیان داشت: اصلاح تعرفه های درمان که متاسفانه برای جبران نقصان بودجه های درمانی به طرق مختلف تحت تاثیر قرار گرفته است.

به خصوص پزشکان جوان و تازه فارغ التحصیل معمول در شرایطی کار می کنند که انتظار رعایت اصول علمی وحرفه ای یعنی گرفتن شرح حال خوب، معاینه خوب، وتصمیم گیری منطقی برای درخواست آزمایشات و تجویز دارو و توضیح و توجیه بیمار و همراهانش منتفی است.

وی گفت: در بخش های دولتی و عمومی برای حق ویزیت پزشک عمومی حدود 4 تا 5 هزار و متخصص حدود شش تا هفت هزار تومان در نظر گرفته شده که گاهی بیش از یک سال بعد پرداخت می شود.

نصر اصفهانی بیان داشت: اگر پزشک درست ویزیت کند 15 و 20 دقیقه زمان برای ویزیت اختصاص دهد( هم جوابگوی خیل بیماران مراکز دولتی و عمومی نیست و هم زندگیش تامین نیست و اگر رعایت نکند، ضمن آسیب به رابطه صحیح پزشک و بیمار، امکان اشتباهش افزایش می یابد و بیمار نیز با سوالات فراوان بدون جواب پزشک را ترک می کند که آسیب بیمار، نارضایتی بیمار و شکایات را افزایش می دهد  و از طرفی چون درمانگر از روش و نتیچه کار خود راضی نیست دچار میزان زیادی از آسیب رو حی و فرسودگی می گردد.

وی ادامه داد: تعدیل فشار کار بر کارکنان بخش درمان  تقریبا در تمام مراکزدرمانی ما تعداد کارکنان درمان چه در درمانگاه ها چه در بخش ها و چه در اتاق عمل کمتر از استاندارد است که فشار کاری زیادی را بر کارکنان ایجاد می کند، چه از نظر تراکم وظایف حین کار و چه از نظر شیفت های پشت سر هم و خسته کننده، که فرسودگی کادر درمان، تنش بین بیمار و درمانگر و امکان اشتباه را افزایش می دهد.

رئیس هیئت بدونی شماره 2 نظام پزشکی اصفهان اعلام کرد: نظارت و مراقبت مؤثر و منطقی بر فرایند های درمان مثل کیفیت ویزیت)مثال ویزیت همزمان بیماران توسط بعضی همکاران( و اندیکاسیون های تجویز دارو و پاراکلینیک و اعمال جراحی ) درکنار فراهم کر دن امکانات استاندارد( و مراقبتهای پرستاری وغیره است.