وقتی «حنا» سیاهپوش می‌شود

به گزارش ایرنا، در جنوب اصفهان و در دل کوهستان‌های سمیرم، در ۲۸ کیلومتری این شهر، جایی که مردم دل در گرو سنت‌های اصیل مذهبی دارند، شهر حنا هر سال در دوازدهم محرم، میزبان یکی از آیین‌های تاریخی و کم‌نظیر عزاداری امام حسین(ع) است.

این مراسم با قدمتی دیرینه، نسل‌به‌نسل در میان مردم منتقل شده است تا به امروز به‌عنوان بخشی از ریشه‌های فرهنگی و باور دینی مردم این دیار تبدیل شود.

روز دوازدهم مُحرم که می‌رسد مردان و زنان عزادار با دادن سلامی دوباره به خورشید این دیار کوهستانی، خود را مهیای برپایی آیین دیرپای مذهبی می کنند و از یکسو مردان به فکر تدارک دسته‌جات عزاداری شهرشان می‌افتند و از سوی دیگر زنان، کوچه‌های خاکی شهر ماتم‌زده را آب و جارو می‌کنند و بعد مشغول طبخ غذا و تدارک میزبانی از میهمانان عزادار سیدالشهداء می‌شوند.

شهر سراسر سیاهپوش است، کوچه‌ها و خیابان‌ها با پارچه‌های سیاه و سبز آذین بسته شده‌ و نوای نوحه و سینه‌زنی در فضای این دیار طنین‌انداز است و پرچم‌های عزا، به احترام سیدالشهدا(ع)، به زیبایی بر دوش پیرغلامان آرام گرفته‌اند.

بوی برنج تازه طبخ‌ شده با بوی اسفند در کوچه‌های شهر پیچیده و خانه‌هایی که درهایشان گشوده شده، بطور مشخص میزبان مهمانان از پیش دعوت‌ شده‌اند؛ برخی حتی کارت دعوت برای میهمانان غریبه می‌فرستند.

وقتی زنان از تدارک بساط پذیرایی آسوده می‌شوند با شنیدن بانگ «یا حسین» فارغ از کار و وظایف میزبانی‌شان، سراسیمه روانه میدان مرکزی شهر شده و در لابه‌لای جمعیت سیاهپوش محو می‌شوند و همراه مردان عزادار به سمت گلستان شهدای شهر می‌روند.

مردان حنایی با اجرای تعزیه و شبیه‌خوانی، واقعه عاشورا را بازآفرینی می‌کنند اما دیدن چهره معصومانه کودکان بر بالای تپه‌های خاکی که برای تماشای قیام امام حسین(ع) قد کشیده‌اند، تصویری تماشایی و ماندگار است.

مراسم نمادین با شبیه‌سازی شناسایی پیکرهای شهدا در دشت کربلا توسط امام سجاد(ع) به پایان می‌رسد. خیل جمعیت از جمله کودکان با نگاه‌هایی غم‌زده و مملو از بُغض، مسیر خاکی طی‌ شده را بازمی‌گردند، اینک هرم آفتاب به میانه آسمان رسیده و هر خانه‌ میزبان، عزاداران را بر سر سفره پربرکت امام حسین (ع) در حسینیه‌ها و منازل خود دعوت می‌کند.

حنا، راوی میراث ناملموس مذهبی ثبت شده در میراث ملی

مدیر اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌ دستی شهرستان سمیرم، در باره این آیین مذهبی به خبرنگار ایرنا گفت: این آیین به شماره ۳۲۸۷ در فهرست میراث ناملموس کشور ثبت شده، مراسمی که در نگاه مردم حنا، تنها یک عزاداری نیست؛ بلکه روایتی عمیق از ایمان، وفاداری و عشق به اهل‌بیت(ع) است.

سعید سلیمانیان افزود: در این مراسم، هیات‌های عزادار با نظمی خاص از محله‌های مختلف شهر حرکت کرده و در طول مسیر، نمادهایی از واقعه کربلا از آماده‌سازی پیکرهای شهدا تا حضور کبوترهای سفید بر گهواره‌های نمادین طفلان شهید بازسازی می‌شود.

سلیمانیان ادامه داد: در میدان اصلی شهر در کنار گلزار شهدا، عزاداران گرد هم می‌آیند، مراسم با شبیه‌خوانی و اجرای آیین قوم بنی‌اسد ادامه می‌یابد؛ جایی که امام سجاد(ع) بصورت نمادین وارد میدان شده و با کمک قوم بنی‌اسد، پیکرهای شهدا را به خاک می‌سپارد و این بخش از مراسم، که با سکوت، اشک و راز و نیاز مردم همراه است از تاثیرگذارترین لحظات آیین به شمار می‌رود.

مدیر اداره میراث فرهنگی سمیرم تصریح کرد: این سنت مذهبی اصیل نه‌تنها بیانگر پایبندی مردم حنا به شعائر دینی است، بلکه یکی از آیین‌های شاخص جنوب استان اصفهان در ایام محرم محسوب می‌شود.

وی گفت: این مراسم هر سال عزادارانی را از شهرها و روستاهای اطراف به حنا می‌کشاند و در تقویم عزاداری کشور، به نام شهر حنا شناخته می‌شود.

به گزارش ایرنا، حنا یکی از شهرهای استان اصفهان و از توابع شهرستان سمیرم است.

جمعیت این شهر در آخرین سرشماری، چهار هزار و ۹۲۲ نفر اعلام شده است. با این حال، در فصول گرم سال و با ورود جمعیت کارگری، عشایری و فصلی، جمعیت حنا به حدود ۱۱ هزار نفر می‌رسد.