بازسازی غیرمجاز ظروف تفلون؛ تهدیدی برای سلامت مصرف‌کنندگان

مسعود سامی روز یکشنبه در گفت و گو با خبرنگار ایرنا افزود: کارخانه‌های تولید ظروف تفلون موظف به استفاده از ماده مجاز «پلی‌ تترافلورو اتیلن» (PTFE) هستند اما کارگاه‌های بازسازی که بدون مجوز فعالیت می‌کنند ممکن است از ترکیبات شیمیایی منسوخ و سمی مانند «پر فلورواکتانیک اسید» (PFOA) استفاده کنند.

وی، اضافه کرد: ترکیبات فلوئور موجود در برخی از این مواد، سمی هستند و در بسیاری از کشورهای اروپایی و آمریکا استفاده از آن‌ها ممنوع شده است.

سامی تصریح کرد: باتوجه به اینکه کارگاه‌های بازسازی ظروف تفلون تحت نظارت نهادهای بهداشتی و استاندارد قرار ندارند نمی‌توان تأیید کرد که از چه موادی برای پوشش‌دهی مجدد این ظروف استفاده می‌کنند.

وی با تاکید بر اینکه بازسازی این ظروف می‌تواند به آزادسازی مواد مضر منجر شود، خاطرنشان کرد: ظروف تفلون باید در کارخانه‌های مجاز و تحت نظارت استاندارد ملی تولید شوند.

مدیرگروه صنایع غذایی دانشکده تغذیه دانشگاه علوم پزشکی اصفهان همچنین گفت: انتخاب ظروف مناسب برای پخت‌ و پز، نگهداری و گرم کردن غذا بر سلامت افراد تاثیر دارد.

به گفته وی، اگر شرایط پخت غذا شامل دمای بالا یا سرخ کردن عمیق باشد، استفاده از ظروف خاص مانند چدن و استیل ضد زنگ، مناسب است.

سامی تصریح کرد: این ظروف می‌توانند دمای بالا را تحمل کنند و بهترین گزینه برای سرخ کردن عمیق هستند اما در شرایطی که پخت در فر و با دمای متعادل انجام شود می‌توان از ظروف دیگری استفاده کرد.

این استاد بهداشت مواد غذایی، بهترین گزینه‌ برای پخت‌ و پز را ظروف چدن و استیل ضد زنگ برشمرد و گفت: اگرچه استیل ممکن است مشکل چسبندگی غذا داشته باشد برخی کارخانه‌ها این مشکل را برطرف کرده‌اند.

سامی خاطرنشان کرد: ظروف شیشه‌ای به‌دلیل شکنندگی و آسیب‌پذیری در برابر شوک حرارتی باید با احتیاط استفاده شوند.

ظروف مناسب برای نگهداری غذا در یخچال

این استاد بهداشت مواد غذایی درباره انتخاب ظروف مناسب برای نگهداری غذا در یخچال گفت: برخی از ظروف که برای پخت‌ و پز استفاده می‌شوند مانند چدن، سرامیک و استیل برای نگهداری طولانی‌مدت غذا در یخچال مناسب نیستند.

سامی بهترین گزینه برای این کار را ظروف شیشه‌ای با درپوش کاملا بسته معرفی کرد و افزود: ظروف سیلیکونی نیز گزینه‌ مناسبی هستند البته به شرطی که از مواد مجاز ساخته شده باشند.

وی خاطرنشان کرد: استفاده از ظروف پخت‌ و پز برای نگهداری طولانی‌ مدت غذا در یخچال ممکن است باعث تغییر در کیفیت غذا یا واکنش‌های شیمیایی نامطلوب شود.

سامی توصیه کرد: برای حفظ سلامت و کیفیت غذا، بهتر است پس از پخت آن را در ظروف مناسب به‌ویژه شیشه‌ای نگهداری کرد.

خطر استفاده از ظروف مسی برای پخت‌ و پز

مدیر گروه دانشکده تغذیه و علوم غذایی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان درباره استفاده از ظروف مسی در پخت‌ و پز گفت: در گذشته استفاده از ظروف مسی رایج بود و در هر محله‌ افرادی بودند که این ظروف را جلا می‌دادند اما امروزه این کار چندان انجام نمی‌شود و استفاده زیاد از این ظروف عوارض جدی برای سلامت بدن به‌همراه دارد.

سامی با بیان اینکه مقداری مس در هنگام پخت غذا با این نوع ظروف آزاد می‌شود، توضیح داد: در گذشته به‌دلیل اینکه آلاینده‌های محیطی کمتر بود، این مقدار مس آزاد شده شاید مشکل چندانی برای افراد ایجاد نمی‌کرد اما امروزه با توجه به تغییر شرایط و وجود انواع آلاینده‌ها، مقدار یون آزاد شده می تواند سلامت را تهدید می‌کند.

سامی گفت: نوشیدن آب در این ظروف مشکلی ندارد زیرا در دمای پایین، آزادسازی یون‌های مس اتفاق نمی‌افتد.

وی همچنین با اشاره به استفاده زیاد از ظروف یک‌بار مصرف اظهار داشت: ظروف گیاهی هرچند در شرایط خاص قابل استفاده بوده اما به محیط زیست آسیب می‌زند و بهتر است برای غذاهای با دمای بالای ۱۰۰ درجه و نوشیدنی‌های داغ از آنها استفاده نشود.

این متخصص بهداشت مواد غذایی تاکید کرد: لیوان‌های کاغذی نیز به‌دلیل لایه داخلی پلی‌اتیلنی انتخاب مناسبی برای نوشیدنی‌های داغ نیستند.

سامی همچنین درباره نکات مهم در خرید ظروف پخت‌ و پز گفت: هنگام خرید باید به استاندارد ملی ایران توجه کرد، این استاندارد باید بر روی ظرف حک شده باشد و حتی می‌تواند شامل ایزوها و استانداردهای بین‌المللی باشد که کیفیت و سلامت ظرف را تأیید می‌کند.

وی گفت: نظارت بر تولید ظروف باید در بالاترین سطح ممکن صورت گیرد و اکنون استاندارد ملی ایران بالاترین نظارت موجود است.

سامی افزود: برخی کارخانه‌ها موفق به کسب استانداردهای بین‌المللی شده‌اند که نشان‌دهنده کیفیت بالای محصولات آن‌هاست اما در بازار، ظروف غیر استاندارد زیادی نیز وجود دارد بنابراین مصرف‌کنندگان باید با خیال راحت از کارخانه‌های تحت نظارت خرید کنند.