متخصص تغذیه گفت: با کاهش سن بروز بیماریهای قلبی عروقی در سالهای اخیر، تمرکز پژوهشهای تغذیهای بیش از گذشته به سمت شناسایی الگوهای غذایی پرخطر معطوف شده است.
ساناز مهربانی، متخصص تغذیه، در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاری فارس از اصفهان، اظهار داشت: غذاهای فوق فر آوری شده که سهم قابلتوجهی از رژیم غذایی جوامع شهری را تشکیل میدهند، بهعنوان یکی از عوامل تغذیهای مؤثر بر سلامت قلب مطرح هستند.
وی با اشاره به روند روبهافزایش ابتلا به بیماریهای قلبی در سنین پایینتر از گذشته، اظهار کرد: تغییر سبک زندگی و الگوی تغذیه، بهویژه گرایش به مصرف غذاهای آماده و صنعتی، میتواند در این روند نقش مهمی داشته باشد.
مهربانی گفت: برای ارزیابی دریافت غذایی شرکتکنندگان از پرسشنامه بسامد خوراک (FFQ) استفاده شد؛ ابزاری استاندارد که الگوی مصرف مواد غذایی را در بازه یکساله ثبت میکند؛ پس از تحلیل دادهها، سهم غذاهای فوق فر آوری شده از کل انرژی دریافتی روزانه محاسبه و افراد بر اساس میزان مصرف به سه گروه تقسیم شدند.
متخصص تغذیه ادامه داد: نتایج نشان داد افرادی که به طور متوسط حدود ۱۳.۷ درصد از انرژی روزانه خود را از غذاهای فوق فر آوری شده دریافت میکردند، در مقایسه با افرادی که مصرف کمتری داشتند، با افزایش تقریبی دوبرابری خطر ابتلا به بیماری عروق کرونر زودرس روبهرو بودند؛ این یافته، نقش کیفیت رژیم غذایی را فراتر از صرفاً میزان کالری دریافتی برجسته میکند و نشان میدهد نوع مواد غذایی مصرفی نیز در سلامت قلب اهمیت اساسی دارد.
وی در توضیح سازوکارهای احتمالی این ارتباط بیان کرد: غذاهای فوق فرآوری شده معمولاً دارای مقادیر بالای نمک، قند افزوده و چربیهای ناسالم هستند و همزمان حاوی افزودنیهای متعددی مانند رنگها، طعمدهندهها، امولسیفایرها و نگهدارندهها هستند و مصرف مداوم این ترکیبات میتواند به دریافت بیش از حد انرژی و در نهایت اضافهوزن و چاقی منجر شود؛ شرایطی که با التهاب مزمن خفیف همراه است و یکی از زمینههای مهم در ایجاد آترواسکلروز و بیماری عروق کرونر به شمار میرود.مهربانی افزود: افزون بر چاقی، برخی ترکیبات موجود در این غذاها میتوانند از طریق افزایش استرس اکسیداتیو و اختلال در عملکرد سلولهای پوشاننده عروق (اندوتلیوم)، روند آسیب عروقی را تسریع کنند؛
این فرایندها در درازمدت میتوانند زمینهساز تشکیل پلاکهای آترواسکلروتیک و تنگی عروق کرونر شوند.این متخصص تغذیه یکی دیگر از مسیرهای مهم اثرگذاری غذاهای فوق فر آوری شده را تغییر در میکروبیوم روده عنوان کرد و گفت: شواهد علمی نشان میدهد مصرف بالای این نوع غذاها با کاهش تنوع باکتریهای مفید روده و افزایش گونههای التهابی همراه است؛ این عدم تعادل میکروبی میتواند از طریق فعالسازی مسیرهای التهابی سیستمیک، در بروز بیماریهای مزمن از جمله بیماریهای قلبی عروقی نقش داشته باشد؛ امروزه ارتباط میان سلامت روده و بیماریهایی مانند آلزایمر، پارکینسون، افسردگی و نیز اختلالات قلبی عروقی به طور گسترده مورد بررسی قرار گرفته است.
وی به نقش مواد شیمیایی موجود در بستهبندی برخی محصولات صنعتی اشاره کرد و افزود: ترکیباتی مانند بیسفنولها که در برخی ظروف و پوششهای بستهبندی به کار میروند، میتوانند وارد غذا شده و بر تعادل هورمونی و ترکیب میکروبی روده اثر بگذارند؛ موضوعی که احتمالاً در افزایش خطر بیماریهای متابولیک و قلبی عروقی بیتأثیر نیست.مهربانی با تأکید بر اهمیت پیشگیری خاطرنشان کرد: حذف کامل غذاهای فوق فر آوری شده در شرایط زندگی امروز دشوار است، اما میتوان با راهکارهای عملی، مصرف آنها را به میزان قابلتوجهی کاهش داد؛ آموزش عمومی درباره انتخاب مواد غذایی تازه و کم فر آوری شده، ترویج مصرف وعدههای غذایی منظم در خانه، جایگزینی تنقلات صنعتی با میانوعدههای سالم مانند میوه و مغزها، و آموزش خواندن برچسب مواد غذایی از سنین کودکی از جمله اقدامات مؤثر در این زمینه است.این متخصص تغذیه بیان کرد: توجه به کیفیت رژیم غذایی، در کنار سایر عوامل سبک زندگی مانند فعالیت بدنی و ترک دخانیات، میتواند نقش کلیدی در کاهش خطر بروز بیماری عروق کرونر زودرس داشته باشد و بار بیماریهای قلبی عروقی را در جامعه کاهش دهد.
نظرات۰