آموزش مهارتی دانشی و نگرشی در دانشگاه علوم پزشکی اصفهان

پژمان عقدک در گفت‌وگو با ایسنا اظهار کرد: تکنولوژی، آموزش و هنر انتقال مفاهیم، اطلاعات و مهارت‌ها به دانشجوها در دانشگاه‌هاست. در دانشگاه علوم پزشکی، ما به تربیت پزشک، دندان‌پزشک، داروساز، کارشناس تغذیه، فیزیوتراپیست و سایر نیروهای متخصص می‌پردازیم، بنابراین مسئولیت ما آن است که از هر روش ممکن استفاده کنیم تا انتقال مفاهیم در سه سطح دانشی، نگرشی و مهارتی به بهترین شکل ممکن انجام شود.

وی افزود: در حیطه دانشی، ممکن است فردی به‌صورت خودخوان و با مطالعه کتاب به دانش دست یابد، اما در حیطه نگرش، برای ایجاد تغییر واقعی، لازم است فضای جمعی فراهم باشد؛ جایی که دانشجویان در تعامل، تبادل نظر و حتی مجادله علمی با یکدیگر قرار بگیرند. این تضارب آراست که به تغییر نگرش و شکل‌گیری باورهای جدید منجر می‌شود. خوشبختانه نسبت استاد به دانشجو در دانشگاه ما مطلوب است، فضاهای آموزشی مناسبی وجود دارد و کارگاه‌های متعدد در این زمینه برگزار می‌شود.

پزشک عمومی و سخنگوی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان ادامه داد: در خصوص مهارت‌ها، بهترین روش آموزش، انجام عملی آن مهارت‌هاست. کسی که می‌خواهد جراح شود، باید جراحی را عملاً تجربه کند، البته فرایند آموزش از کارهای سبک‌تر آغاز می‌شود تا دانشجو به‌تدریج به بلوغ و تسلط برسد. در ابتدا، مهارت‌های ساده‌تری مانند تزریق دارو به درون رگ، عضله، پوست یا زیرجلد آموزش داده می‌شود و طبیعتاً این آموزش‌ها مستقیماً روی بیمار انجام نمی‌شود.

عقدک با بیان اینکه در این مسیر، از ابزارهای موجود در «مرکز مهارت‌های بالینی» دانشگاه بهره گرفته می‌شود، گفت: در این مرکز، امکاناتی مانند مانکن‌ها و شبیه‌سازها برای برش زدن، تخلیه کیست، بخیه زدن و تزریقات فراهم شده تا دانشجویان تمرینات عملی خود را انجام دهند. برخی دانشجویان تا حدی پیش می‌روند که مراحل کار را گام‌به‌گام یاد می‌گیرند؛ اینکه چه کارهایی را نباید انجام دهند و چگونه، مثلاً، سوزن را وارد کنند. این تمرین‌ها آن‌قدر تکرار می‌شود تا ملکه ذهن آن‌ها شود، سپس این مهارت‌ها را بر روی بیمار واقعی پیاده می‌کنند.

وی افزود: در مراحل پیشرفته‌تر، شبیه‌سازها(Simulation) وارد عمل می‌شوند تا پیچیده‌ترین مانورها، نظیر اعمال ارتوپدی یا حتی پیوند کبد، به‌صورت بصری و واقعی آموزش داده شود. در این حوزه، فیلم‌های اختصاصی و تخصصی نیز در اختیار دانشجویان و دستیاران تخصصی قرار می‌گیرد.

پزشک عمومی و سخنگوی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان گفت: این دانشگاه به‌عنوان یک دانشگاه تیپ یک و همواره پیشرو در آموزش و پژوهش، همواره از بهترین امکانات آموزشی موجود استفاده کرده است. برای مثال، در همان ترم اول، زمانی که دانشجو تازه شروع به فراگیری آناتومی می‌کند، از ابزارهای آناتومی سه‌بعدی بهره‌برداری می‌شود؛ به‌گونه‌ای که دانشجو می‌تواند مدل سه‌بعدی بدن انسان را بچرخاند و به‌دقت از زوایای مختلف ساختارهای آناتومیک نظیر عضلات یا شریان‌ها را مشاهده کند. این روش آموزش، بسیار دقیق، واقعی و موثر است.

عقدک ادامه داد: مرکز مهارت‌های بالینی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان که در نزدیکی بیمارستان الزهرا قرار دارد، امکانات گسترده‌ای را در اختیار دانشجویان قرار داده است و می‌تواند نمایانگر سطح بالای آموزش‌های مهارتی در دانشگاه ما باشد.

وی اضافه کرد: در سطح آموزش بالینی نیز، تمام دانشکده‌ها با مراکز درمانی و بیمارستان‌های آموزشی همکاری نزدیک دارند. در سطح شهر، بیمارستان‌هایی همچون الزهرا، کاشانی و خورشید به‌عنوان مراکز آموزشی فعالیت می‌کنند. در این مراکز، دانشجویان از سطح اکسترن‌ها (کارورزان دوره عمومی پزشکی)، تا رزیدنت‌ها (دستیاران تخصصی) و فلوشیپ‌ها (دوره‌های فوق‌تخصصی)، بخشی از آموزش‌های خود را دریافت می‌کنند.

پزشک عمومی و سخنگوی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان گفت: براساس سطح آموزشی، ممکن است این دانشجویان از مرکز مهارت‌های بالینی یا از فیلم‌های تخصصی آموزش قلب، کبد یا کلیه بهره ببرند. اساتید دانشگاه که بعضاً در علوم پایه و بالینی تدریس می‌کنند، بخشی از فعالیت‌های آموزشی خود را در محیط بیمارستان انجام می‌دهند، بنابراین آموزش در دانشگاه ما ترکیبی است از تئوری در کلاس و مهارت در بستر واقعی بیمارستان.

عقدک خاطرنشان کرد: نکته مهم دیگر آن است که برخلاف بیمارستان‌های خصوصی که ترجیح می‌دهند بیماران پیچیده را پذیرش نکنند، زیرا هم احتمال موفقیت درمان پایین‌تر است و هم نیاز به مراقبت‌های ویژه وجود دارد، بیمارستان‌های آموزشی دانشگاهی از جمله بیمارستان‌های تحت پوشش دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، پذیرای پیچیده‌ترین بیماران هستند. این موضوع باعث می‌شود دانشجویان و دستیاران تخصصی با موارد واقعی و دشوارتر مواجه شوند و مهارت بالینی خود را به‌صورت عمیق‌تری توسعه دهند.

انتهای پیام